Phòng ngừa nguy cơ nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B cho thai nhi

Liên cầu khuẩn nhóm B là gì?

Liên cầu khuẩn nhóm B (Group B Streptococcus – GBS) là loại vi khuẩn phổ biến, thường cư trú ở đường tiết niệu, sinh dục và tiêu hóa. Dù có thể tồn tại ở cả người khỏe mạnh, GBS đặc biệt nguy hiểm với phụ nữ mang thai vì thường không gây triệu chứng, khiến việc phát hiện trở nên khó khăn.

Dù nhiều người nghĩ rằng GBS lây qua đường tình dục, đến nay khoa học chưa xác định rõ con đường lây truyền. Vi khuẩn vốn hiện diện tự nhiên trong cơ thể và chỉ trở thành mối nguy khi bùng phát trong thai kỳ.

Thai phụ nhiễm GBS có nguy cơ chuyển dạ sớm, vỡ ối sớm hoặc sốt cao trong quá trình sinh. Những phụ nữ từng nhiễm GBS ở lần mang thai trước thuộc nhóm nguy cơ cao, cần được tầm soát và theo dõi chặt chẽ hơn.

Thai phụ nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B thường gặp triệu chứng nào?

GBS hầu như không gây triệu chứng rõ ràng, vì vậy nhiều thai phụ chỉ phát hiện bệnh khi đến giai đoạn chuyển dạ.

Một số dấu hiệu có thể gặp:

• Chuyển dạ sớm (tuần 35–37)
• Vỡ ối sớm trước tuần 37
• Sốt cao khi chuyển dạ

Những yếu tố này làm tăng nguy cơ lây truyền vi khuẩn sang thai nhi và ảnh hưởng đến việc xử trí của bác sĩ trong ca sinh.

Ảnh hưởng của liên cầu khuẩn nhóm B đối với mẹ và bé

Đối với mẹ

Phụ nữ mang thai nhiễm GBS có nguy cơ:

• Sinh non, vỡ ối sớm
• Viêm màng ối
• Viêm nội mạc tử cung, viêm vú sau sinh
• Nhiễm trùng tiểu hoặc viêm đài bể thận nếu vi khuẩn lan vào đường tiết niệu

Đối với trẻ sơ sinh

Nhiễm trùng sớm (0–7 ngày tuổi):

• Hô hấp kém
• Hạ huyết áp
• Lơ mơ, bú kém
• Nguy cơ viêm phổi, nhiễm trùng huyết, viêm màng não
• Có thể dẫn đến tử vong nếu không điều trị kịp thời

Nhiễm trùng muộn (7–90 ngày tuổi):

• Thường liên quan đến việc bú mẹ bị viêm vú do GBS
• Dễ gây viêm màng não, dẫn đến hạn chế vận động, chậm phát triển não bộ

Vì những ảnh hưởng nghiêm trọng trên, tầm soát và điều trị GBS trong thai kỳ là bước cực kỳ quan trọng để bảo vệ trẻ.

Cách phòng ngừa nguy cơ lây nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B từ mẹ sang con

1. Tầm soát GBS từ tuần 35–37 của thai kỳ

Bác sĩ sẽ lấy mẫu dịch âm đạo và hậu môn để kiểm tra sự hiện diện của GBS. Đây là tiêu chuẩn vàng trong dự phòng lây nhiễm.

2. Truyền kháng sinh khi chuyển dạ

Nếu thai phụ dương tính với GBS, bác sĩ sẽ chỉ định truyền kháng sinh tĩnh mạch khi bắt đầu vỡ ối hoặc chuyển dạ. Điều này giúp ngăn chặn vi khuẩn truyền sang thai nhi trong quá trình sinh.

3. Theo dõi trẻ ít nhất 90 ngày sau sinh

Nếu trẻ có các dấu hiệu bất thường như bú kém, sốt, thở nhanh, ngủ li bì…, cha mẹ cần đưa bé đi kiểm tra ngay để được chẩn đoán và điều trị sớm.